PSYCHOLOG ON-LINE eKalinowska.pl » pomoc on-line

Kim jest psycholog On-line – raport z badań

Kalinowska — Fri, 19 Feb 2010 13:12:28 +0000

Pomoc psychologiczna on-line, choć wciąż kontrowersyjna staje się coraz bardziej popularna. Powstaje coraz więcej stron oferujących tego typu usługi. Wiele z nich zawiera dość szczątkowe informacje nt. osób udzielających pomocy. Kim są, osoby udzielające profesjonalnej pomocy on-line i jakie zasady stosują w swojej pracy.

Odpowiedź na te pytania była celem badań przeprowadzonych przez Agatę Leśnicką w sierpniu 2008r.

(„Polskojęzyczna e-terapia – ankieta dla specjalistów prowadzących psychoterapię przez internet.” Via Medica 2009, tom 6, nr2 43-50)

Warto wziąć pod uwagę, że środowisko internetowe dynamicznie się zmienia, a zatem dane dotyczące ilości osób świadczących pomoc psychologiczną przez internet mogą być już nieaktualne.

Autorka odnalazła adresy psychologów/psychoterapeutów świadczących pomoc przez internet, za pomocą wyszukiwarki Google i fraz:

terapeuta on-line;
konsultacje psychologiczne on-line;
e-terapia;
cyberterapia;
psychoterapia on-line;
terapia on-line;
terapia przez internet;
pomoc przez internet;
psycholog on-line;
terapia przez sieć;
psycholog w sieci;
wsparcie psychologa;
psycholog za darmo;
internetowa poradnia psychologiczna

W ten sposób autorka odnalazła 73 adresy różnych stron świadczących tego typu pomoc. Ponieważ niektóre strony oferowały pomoc większej ilości terapeutów, a nie tylko jednego, autorka oszacowała ilość polskich terapeutów on-line na ok 100 osób.

Do tych osób wysłała maile z prośbą o wypełnienie ankiety nt. świadczonej pomocy i wyjaśnieniem celu badań. Zaproszenie do wypełnienia ankiety było wysłane kilkukrotnie.

Stronę z ankietą odwiedziło 40 osób, a wypełniło ją 21

Wynik zwrotów od wszystkich poinformowanych o badaniu – ok 30%

Można to interpretować różnie – autorka skłania się ku wyjaśnieniu, że ankietę wypełniły osoby pewnie czujące się w swojej roli osoby pomagającej przez internet.

Bierze też pod uwagę fakt, że część adresów mogła być już nieaktualna, no i oczywiście nie wszyscy chcą poświęcić swój czas na wypełnianie ankiet.

Sześć spośród osób zaproszonych do badania spontanicznie wyraziło swoje zainteresowanie jego wynikami. Dla autorki było to sygnałem, zapotrzebowania na wiedzę i badania dotyczące tego obszaru.

Z przeprowadzonych badań wyłania się obraz psychologa udzielającego pomocy on-line.

Kim jest ta tajemnicza osoba?

Jest kobietą (71% to kobiety 29% mężczyźni), w wieku 35 lat (+/- 7), z wyższym wykształceniem. Niekoniecznie jest psychologiem, ale ma wyższe wykształcenie.
16 osób spośród badanych miało wykształcenie psychologiczne, jedna osoba była psychiatrą, a pozostałe miały inny rodzaj wykształcenia.
76% badanych zadeklarowało, że wykonuje zawód psychoterapeuty, a 43%, że pracuje pod superwizją.
52% spośród badanych należy do stowarzyszeń psychologicznych i psychoterapeutycznych z czego najwięcej do PTP.

Tak więc wracając do wyłaniającego się obrazu – mamy do czynienia z psychoterapeutą, który prawdopodobnie, choć niekoniecznie pracuje pod superwizją i należy do jakiś organizacji zrzeszających psychoterapeutów i/lub psychologów.

W większości, badani stosowali w pracy on-line podejście behawioralno-poznawcze (pojedyncze osoby stosowały inne podejścia – psychodynamiczne, skoncentrowane na rozwiązaniach, strategiczne, humanistyczne, eklektyczne i gestalt).
Wszyscy badani pracowali również w tradycyjnym gabinecie psychoterapeutycznym.

W większości osoby badane miały dość krótkie doświadczenie w pracy on-line prawie połowa badanych pracuje tak od roku lub krócej. Wśród badanych 3 osoby miały staż ponad 5- cio letni, czyli były to osoby, pracujące w ten sposób niemalże od początku, upowszechnienia się internetu w Polsce.

Autorka zadała też pytanie o zasady i formy pomoc. Okazało się, e- terapeuci najczęściej wykorzystują do pomagania kontakt przez pocztę email, ograniczony do jednorazowych konsultacji.

Może to być związane z uznaniem przez nich, że jest to wstępna forma kontaktu z terapeutą motywującą do innych form pomocy.

W badaniu ujawniła się też druga słabiej nasilona tendencja do podtrzymywania kontaktu w czasie ok. miesiąca. Przypuszczalnie jest to sygnał rozwijającej się w Polskim internecie właściwej e-terapii czyli oddziaływania ograniczonego wyłącznie do kontaktu przez internet.

Ze swojego doświadczenia wiem, że w niektórych (choć nie wszystkich) sytuacjach jest to w zupełności wystarczająca pomoc.

W zdecydowanej większości e-terapeuci nie wymagają podawania danych adresowych czy identyfikujących klienta. Jedynie połowa pozostawiała klientom możliwość kontaktu poza internetem, w większości (prawie wszyscy) informują o ograniczeniach kontaktu on-line i innych możliwych formach pomocy.

Ważnym i jednocześnie niepokojącym wnioskiem płynącym z badań jest to, że większość badanych (70%) nie stosowała żadnych zabezpieczeń przepływu informacji pomiędzy terapeutą a klientem.

Myślę, że z tych badań wynikają ważne wnioski zarówno dla osób korzystających z tego rodzaju pomocy jak i dla profesjonalistów:

wnioski dla klientów

Badana grupa okazała się grupą osób profesjonalnie przygotowanych do prowadzenia pomocy psychologicznej, mającą doświadczenie pracy psychoterapeutycznej również w tradycyjnej formie. Korzystanie z superwizji, praca w ramach zdefiniowanego nurtu psychoterapeutycznego czy informowanie o różnych możliwościach pomocy i ograniczaniach kontaktu on-line, pokazuje, że osoby te stosują standardy obowiązujące również w tradycyjnej psychoterapii.

Zastanawiająca jest mała liczna osób które wzięły udział w badaniu i to na ile reprezentatywna jest to grupa.
Z pewnością więc, można jedynie stwierdzić, że istnieją w sieci osoby rzeczywiście przygotowane do udzielania tego rodzaju pomocy i stosujące standardy przyjęte za obowiązujące w tradycyjnej psychoterapii.

Jednakże osoba szukająca tego rodzaju pomocy nie ma gwarancji, że na takiego właśnie specjalistę trafi. Internet daje szerokie możliwości autokreacji i nie jest wykluczone, że za pomaganie biorą się osoby, nie mające do tego właściwego przygotowania.

wnioski dla profesjonalistów:

Fakt, że nie do końca wiadomo kto właściwie stoi za taką czy inną ofertą pomocy on-line, jest argumentem przemawiający za koniecznością współpracy profesjonalistów na rzecz zadbania o wysoki poziom tego rodzaju pomocy.
Inną niezwykle ważną kwestią jest „douczenie” środowiska psychoterapeutów odnośnie bezpieczeństwa informacji w sieci, a także współpraca na rzecz ułatwienia dostępu do „narzędzi internetowych” obsługujących tego rodzaju pomoc.
Myślę, że pojawia się duża przestrzeń dla powstania i aktywnego działania organizacji stowarzyszającej specjalistów on-line. Szczególnie, że środowisko to, ze względu na specyfikę działalności – w wirtualnej przestrzeni, jest dość rozproszone.

Profesjonaliści zainteresowani powstaniem stowarzyszenia mogą przyłączyć się do tej inicjatywy na forum psychologii społecznej

Podobne wpisy:

Rozmowa o pomocy psychologicznej w internecie

Kalinowska — Fri, 20 Nov 2009 22:50:52 +0000

Jeśli zastanawiasz się czy skorzystać z pomocy psychologa on-line, jeśli masz w związku z tym wątpliwości, zapraszam Cię do posłuchania rozmowy.

Przeprowadził ją ze mną, jakiś czas temu Mirek Szmajda – specjalista od sprzedaży internetowej. Był ciekaw co różni pomoc psychologiczną przez internet od tradycyjnej, w gabinecie, z jakimi problemami ludzie zgłaszają się najczęściej i jakie osoby mogą skorzystać z tego rodzaju kontaktu

Dzieląc się z nim swoim doświadczeniem, odpowiadam na najczęściej pojawiające się pytania i wątpliwości.

ElzbietaKalinowskaPsychologBlogPl

Podobne wpisy:

E terapia czyli zupełnie nowa forma pomocy psychologicznej

Kalinowska — Sun, 08 Mar 2009 17:28:00 +0000

„Nikt Ci nie pomoże, jeśli sobie sam nie pomożesz” niektórzy dodają „żaden psycholog Ci nie pomoże” I pewnie tak jest, przynajmniej dla osoby, która taki pogląd wyznaje.
Jest w tym powiedzeniu też pewna prawda, bo istotą poradzenia sobie z jakąś trudną sytuacją jest zmiana . Jeśli nie będzie w Tobie woli zmiany to rzeczywiście inne osoby mogą „stanąć na głowie” a wszystko zostanie po dawnemu.
Więc twoja wola zmiany jest podstawą wszystkiego – zarówno w samodzielnym radzeniu sobie z problemem jak i w korzystaniu z pomocy.

Kiedy można poradzić sobie z trudnością samemu, dobrze jest to zrobić, bo nic tak nie buduje poczucia wartości, jak świadomość, że się panuje nad swoim życiem.
Ale nie zawsze to się udaje, czasem potrzebna jest mniejsza lub większa pomoc kogoś z zewnątrz.

Co ma w sobie ten „kto inny”, że może zobaczyć coś, co dla nas, w danej sytuacji jest niewidoczne?
Patrzy z boku, z pewnego dystansu, który samemu jest bardzo trudno, w problemie uzyskać.
Czasem też potrzeba jest wiedzy która pozwoli połączyć pewne fakty i znaleźć rozwiązanie.

Na tym właśnie polega pomoc psychologiczna – dostarcza wiedzy i niezbędnego dystansu potrzebnego do znalezienia rozwiązań dla siebie.
Warto z niej skorzystać, kiedy samodzielne próby poradzenia sobie zawodzą. Kiedy od dłuższego czasu starasz się pomóc sobie, ale nie przynosi to znaczących efektów albo nawet sytuacja się pogarsza.

W takiej sytuacji e-terapia, uchroni Cię przed nieefektywnym marnowaniem swojej energii na powtarzanie starych nieskutecznych metod radzenia sobie i pozwoli szybciej znajdować właściwe sposoby działania, w zaciszu swojego domu i w najbardziej dogodnym dla Ciebie czasie.

Tak wiem, że to nie to samo, co bezpośredni kontakt z człowiekiem. Nie widzimy się i nie czujemy siebie nawzajem, ale
Ta forma pomocy nie jest psychoterapią i jej nie zastępuje. Jeśli borykasz się z tak poważnym problemem, że uniemożliwia Ci on normalne funkcjonowanie i sprawia wypadasz z typowych ról społecznych, lepiej byłoby, abyś zgłosił się tam gdzie możesz uzyskać tradycyjną psychoterapię.

Nie w każdej rozmowie konieczna jest tak bliska relacja. Niektórzy uznają za korzystne i przydatne czytanie poradników psychologicznych, choć w przypadku takiego przekazu, trudno mówić o jakiekolwiek relacji.
Są też ludzie, którzy cenią sobie możliwość samodzielnego rozwiązywania problemów i takim potrzeba czasem tylko „drogowskazu, a nie przewodnika”.

E terapia, jest skierowana przede wszystkim do osób, które chcą samodzielnie poradzić sobie z problemami. Jest to forma pomocy psychologicznej, pozwalająca na maksymalne wykorzystanie własnych sił, z niewielką, jedynie podpowiedzią ze strony specjalisty.
Czasem jest to też jedyne wyjście dla osób zapracowanych, posiadających ograniczone możliwości wychodzenia z domu oraz przebywających za granicą.

W ten właśnie sposób możesz:

Otrzymać psychologiczną analizę swojej sytuacji oraz informacje o możliwych kierunkach jej rozwiązywania
Lepiej rozumieć, co się z Tobą dzieje i łatwiej podjąć decyzję, co robić dalej, aby sobie lepiej radzić.
Przełożyć pożądaną zmianę na język twojej codzienności i zainicjować zmianę
Efektywnie ukierunkować swoją energię, którą wkładasz w rozwiązywanie problemów.
Zdystansować się do aktualnych trudności i zobaczyć je w inny sposób, zyskując tym samym więcej spokoju wewnętrznego
Czerpać siłę ze świadomości, że nie jesteś sam

Zobacz, co inni mówią, o tym, co im dało uczestniczenie w e-terapii:

…Mobilizuje mnie ta rozmowa [mailowa] do dalszych poszukiwań i znajdywania konstruktywnych odpowiedzi na to, co się dzieje we mnie. nasza rozmowa pozwala mi porządkować moje uczucia i myśli

…bardzo dziękuję za odpowiedź. Wiele mi ona rozjaśniła i wskazała kierunek, którym powinnam podążać

…rozmowy z Panią niezwykle mi pomagają. Czuję się tak, jakby ktoś zdjął stutonowy kamień z mojego serca. Odzyskałam swoją dawną beztroskę i radość życia.

… Udało mi się wyjść poza ramy starych zachowań i sposobu myślenia. Udało się uspokoić gdy spojrzałem na rożne sytuacje i na siebie z dystansem.

…Zaczynam się zastanawiać ze może ma Pani racje pisząc ze rozmowa przez Internet to za mało. Ale w tej chwili nie mam innej możliwości.

…Dziękuje za wsparcie.

…bardzo dziękuję za szybką odpowiedź i za porady, które są dla mnie utwierdzeniem we właściwym postępowaniu

…Dziękuje za pomoc, tego właśnie potrzebowałam spojrzenia z boku bez emocji na całą tą sytuacje

Kiedy zaczniesz rozmowę i będziesz korzystać z e-terapii to……

….no, cóż wyobraź sobie, jakie to przyjemne uczucie, kiedy zaczynasz przejmować kontrolę nad swoim życiem:-)

Z drugiej strony pomyśl jak będzie wyglądało Twoje życie, kiedy nie skorzystasz z tej szansy i pozwolisz swoim problemom narastać.

Pomyśl jakby mogło wyglądać Twoje życie gdybyś wcześniej dobrze ukierunkował swoją energię, jaką ciągle wkładasz w radzenie sobie z problemami.

Ile to już miesięcy samotnie zmagasz się ze swoimi trudnościami….

Napisz już dziś maila i opisz w nim sytuację, która sprawia Ci trudność, co robiłeś do tej pory, aby sobie z nią poradzić oraz jakie to przynosiło efekty.

Podobne wpisy:

Jak bezpiecznie korzystać z pomocy psychologicznej w internecie?

Kalinowska — Mon, 26 Jan 2009 10:21:00 +0000

Korzystanie z pomocy psychologicznej on-line staje się coraz bardziej popularne. Rośnie zarówno liczba specjalistów oferujących usługi w sieci, jak i chętnych korzystających z nich. Decydując się na tę formę kontaktu ze specjalistą, należy pamiętać o kilku ważnych zasadach, dzięki którym znacznie można zmniejszyć ryzyko, jakie niesie ze sobą brak bezpośredniej relacji.

Pomoc psychologiczna on–line nazywana jest też e-terapią, a specjalista jej udzielający e-teraputą.
Warto wiedzieć, że e-terapia jest zjawiskiem zupełnie nowym i nie do końca jeszcze poznanym, choć pierwsze badania wskazują, że może stanowić skuteczną pomoc w różnych życiowych problemach. Szczególnie tych, związanych z zaistnieniem jakiejś sytuacji kryzysowej. W przypadku bardzo nasilonych problemów natury emocjonalnej wskazana jest raczej tradycyjna psychoterapia.

1. Sprawdź na czy wiesz dokładnie, jak będzie wyglądał twój kontakt z osobą pomagającą.

E-terapia jest na tyle nową formą pomocy, że nie wytworzyła jeszcze wspólnych dla wszystkich terapeutów zasad działania. Oznacza to, że nie można powiedzieć, „to postępowanie jest właściwe, a to nie”. Generalnie każdy terapeuta sam określa, na czym polegać będzie jego pomoc oraz jakie będą jej zasady i warunki.
Dlatego ważne jest, aby na początku dowiedzieć się dokładnie, jak będzie wyglądał dalszy kontakt. Warto brać pod uwagę pomoc tych specjalistów, którzy sami od razu podają zasady, jakie będą obowiązywać obie strony.
Jeśli jest to niejasne lepiej wycofać się z takiej relacji. Np. w pomocy poprzez mail różni terapeuci mogą różnie definiować, na czym kontakt polega: w mojej praktyce kontakt jest określony w czasie. Umawiam się na 30 dni, w tym czasie osoba, z którą rozmawiam może wysłać maile i otrzymywać odpowiedzi ode mnie w czasie nie dłuższym niż 2 dni.
Inni stosują inne rozwiązania np. osoba wysyła maile, co dwa dni (są one z góry określone) i dostaje odpowiedź następnego dnia, albo umowa jest na 10 maili bez określania czasu, ale np. z określeniem maksymalnej ilości słów.
Nie można powiedzieć, które z tych rozwiązań jest najlepsze – każdy e-teraputa kierując się swoim doświadczeniem wybiera takie, które uważa za najbardziej korzystne. Ważne jest natomiast, aby stosowane przez terapeutę rozwiązanie było wyjaśnione od samego początku.

2. Sprawdź czy osoba pomagająca ma odpowiednie przygotowanie. Korzystaj z różnych źródeł informacji

E-terapeutą może nazwać się właściwie każdy, kto będzie miał na to ochotę – w praktyce nie ma żadnych prawnych regulacji odnośnie tego rodzaju działalności. Dodatkowo jak już wcześniej wspomniałam nie ma, ani zwyczajowych, ani pisanych zasad prowadzenia tego typu pomocy, więc sprawą kluczową jest odpowiedź na pytanie, komu można i warto zaufać.

Najlepiej przygotowani do udzielania pomocy psychologicznej są psycholodzy, psychiatrzy i psychoterapeuci. Nie wdając się w rozróżnienia tych profesji można uznać, że jeśli ktoś reprezentuje jedną z nich, tzn. jest psychologiem, psychiatrą lub psychoterapeutą jest również przygotowany do pomagania ludziom w różnego rodzaju problemach natury psychicznej. W związku z tym, wybierając e-terapeutę warto sprawdzić czy osoba ta ma odpowiednie wykształcenie lub przygotowanie.
Psychologiem lub psychiatrą zostaje się w wyniku ukończenia studiów wyższych i specjalizacji. Psychoterapeutą natomiast zostaje ktoś po studiach wyższych (nie koniecznie o kierunku psychologicznym) i kilkuletnim szkoleniu w zakresie psychoterapii.
Oczywiście warto pamiętać, że pomaganie ludziom to dziedzina wiedzy praktycznej i samo wykształcenie i szkolenie nie wystarcza, im ktoś ma dłuższą praktykę, tym jego umiejętności i wiedza są większe.

Tak, więc wybierając, e-terapeutę dla siebie trzeba sprawdzić czy ma:
· Odpowiednie wykształcenie (psychiatra, psycholog, psychoterapeuta)
· Doświadczenie w pomaganiu ludziom w problemach natury psychicznej (pracował lub pracuje w poradni zdrowia psychicznego, ośrodku psychoterapii, oddziale leczenia zaburzeń psychicznych itp.)

Informacje te powinny znajdować się na stronie oferującej pomoc, jednakże nie powinno to być jedyne źródło informacji o osobie pomagającej.
Gdzie jeszcze, można szukać informacji o terapeucie?
U osób, które z tej pomocy korzystały a także na stronach uczelni wyższych na listach absolwentów (warto pamiętać, że kobiety zmieniają nazwiska i mogą być na tych listach pod innym nazwiskiem niż obecne) oraz na stronach poradni, gdzie te osoby pracują. Dobrym źródłem wiedzy o danej osobie są artykuły i porady publikowane na różnych portalach tematycznych. Pokazują one sposób myślenia i podejście do osób, którym się pomaga.

3. Sprawdź czy możesz mieć z osobą pomagającą poza, kontakt poza siecią. Zapisz adresy i numery konataktowe poza komputerem.

Jak już powiedziałam wcześniej dobrze jest szukać osób, które udzielają pomocy psychologicznej również w tradycyjnej formie, (ponieważ mają doświadczenie a nie tylko wiedzę). Ważne to jest również z innego powodu, mianowicie można mieć kontakt ze swoim terapeutą również poza siecią. Czasem okazuje się, że kontakt przez Internet jest niewystarczający i trzeba go przenieść do realnego gabinetu. W takich sytuacjach dobrze jest, gdy jest to ta sama osoba i nie powstaje konieczność opowiadania jeszcze raz o sobie tego samego.

Możliwość kontaktu z terapeutą poza siecią stanowi też zabezpieczenie na wypadek problemów technicznych np. awarii komputera.
Awaria może zdarzyć się zarówno na komputerze osoby korzystającej z pomocy, jak również poza nim np. na serwerze lub komputerze terapeuty. W takiej sytuacji kontakt zostaje przerwany i powstaje sytuacja, w której nie wiadomo, co się stało. Np. ktoś wysłał maila i czeka na odpowiedź, która nie przychodzi, zaczyna się zastanawiać, czy przypadkiem nie został oszukany lub, że napisał coś, co obraziło terapeutę. Z drugiej strony terapeuta nie dostając wiadomości może myśleć, że osoba zrezygnowała. Tym bardziej, jeśli nie odpowiada na kolejne pytanie, co się stało.
Właśnie na taką ewentualność warto mieć alternatywną formę kontaktu.
W swojej praktyce podaję numer swojego telefonu i proszę o informację tą drogą, jeśli osoba, z którą rozmawiam uzna, że kontakt został zerwany (np. nie otrzymuje ode mnie odpowiedzi dłużej niż 2 dni). Inną możliwością jest kontakt z ośrodkiem, w którym pracuję udzielając pomocy – na stronie internetowej ośrodka są wszystkie dane adresowe potrzebne do kontaktu.

Z tych samych powodów (możliwych awarii) warto mieć zapisane kontakty do terapeuty gdzieś poza komputerem np. w notatniku lub kalendarzu.

4. Zabezpiecz swoje pliki przed osobami trzecimi, nie korzystaj z pomocy psychologicznej w godzinach pracy i ze służbowej skrzynki mailowej

Inną kwestią związaną z bezpiecznym korzystaniem z pomocy psychologicznej przez Internet jest zabezpieczenie plików związanych z pomocą on-line. Jeśli kontakt z terapeutą odbywa się mailowo lub poprzez komunikatory typu GG lub chat, powstaje zapis wszystkiego, „co zostało powiedziane”. Istotne jest, więc zabezpieczenie tego zapisu, tak, aby nie wpadł w niepowołane ręce. Dlatego korzystając z pomocy on-line, w żadnym wypadku nie należy tego robić w godzinach pracy i/lub ze służbowej skrzynki mail’owej. Trzeba pamiętać, że pracodawca w każdej chwili ma prawo sprawdzić jej zawartość.
Jeśli z komputera korzystają inne osoby, należy zabezpieczyć pliki hasłem lub poprzez zgranie ich na jakieś zewnętrzne urządzenie.

5. Wymagaj od osoby pomagającej, zachowania zasady poufności kontaktu, nie podawaj swoich danych osobowych

Terapeuta natomiast powinien na początku kontaktu zobowiązać się do przestrzegania zasady poufności, czyli nie przesyłania ani nie publikowania zapisanych danych. Jeśli tego nie uczyni warto poprosić go o takie zobowiązanie lub zrezygnować z jego pomocy.

Zasada poufności dotyczy też ochrony danych osoby korzystającej z tego rodzaju pomocy. Warto wiedzieć, że aby uzyskać pomoc nie potrzeba podawać swoich danych osobowych. Nie ma żadnego powodu, aby e-teraputa tego oczekiwał czy żądał.
Jeśli dany specjalista udziela porad na jakimś forum, np. na portalu, osoba, której sprawa będzie w ten sposób omawiana, powinna być o tym poinformowana i wyrazić na to zgodę. W moim odczuciu, powinna być to wtedy porada bezpłatna, ponieważ zgoda na publikację jest już swego rodzaju opłatą. Udzielając porad publicznie terapeuta powinien zadbać o to, aby nie podawać w nich informacji, które by mogły być, użyte do identyfikacji osoby.

6. Uważnie wybieraj specjalistę i jak już nawiążesz z nim kontakt nie konsultuj się z innymi. Nie podejmuj terapii on-line, jeśli już jesteś w trakcie terapii tradycyjnej.

Łatwość, z jaką można nawiązać kontakt ze specjalistą przez Internet stanowi dla niektórych pokusę konsultowania się z kilkoma psychologami na raz. Jest to niewskazane, ponieważ istnieje wiele różnych podejść terapeutycznych i wynikających z nich metod. Terapeuci bardzo różnią się między sobą tym, co uznają za istotne i potrzebne do lepszego radzenia sobie z problemami. Wejście w kontakt z różnymi psychoterapeutami w jednym czasie może, więc prowadzić do poczucia zagubienia i chaosu, co ostatecznie bardzo utrudnia zmianę i znajdowanie tego, do czego się dąży. Poza tym dłuższy kontakt jest procesem, w którym bywają momenty trudne i budzące chęć ucieczki. Momenty te warto omówić z tym terapeutą, w kontakcie, z którym powstały
Są to też powody, dla których nie należy podejmować kontaktu on-line w trakcie rozpoczętej już wcześniej tradycyjnej terapii.

Korzystanie z pomocy psychologicznej on-line, choć nie jest stu procentowo bezpieczne, może być bardzo pomocne, zwłaszcza, gdy dotarcie do specjalisty zajmującego się tradycyjną formą pomocy jest trudne. Ryzyko, nie przekreśla wartości tego, co można w tą drogą uzyskać – trzeba po prostu uważać i wiedzieć, komu warto zaufać.
Korzystając z Internetu warto stosować zasadę „ograniczonego zaufania” – dotyczy to zarówno kupowania różnych produktów jak i korzystania z usług, w szczególności z pomocy psychologicznej

Podobne wpisy:

Czy psycholog może pomóc przez internet?

Kalinowska — Wed, 10 Dec 2008 15:41:00 +0000

Wykorzystanie internetu do pomocy psychologicznej budzi wiele kontrowersji, zwłaszcza wśród specjalistów.
Zwracają oni uwagę przede wszystkim, na brak osobistego kontaktu terapeuty z klientem i wiążące się z tym trudności. Niektórzy stawiają nawet pod znakiem zapytania realność takiej relacji, uznając ją za część wirtualnego a więc nieprawdziwego świata. Komunikacja za pośrednictwem internetu, a zwłaszcza mailowa bardzo mocno ogranicza przekaz niewerbalny, który w większości technik terapeutycznych jest podstawową formą oddziaływania.
Z drugiej strony możliwość kontaktu ze specjalistą, tą drogą, wydaje się być, dla wielu osób.
bardzo atrakcyjną propozycją.
Obserwując jak ludzie korzystają z licznych forów tematycznych czy list dyskusyjnych można stwierdzić, że często stanowią one źródło realnego wsparcia w trudnych sytuacjach i problemach. Są miejscem „spotkania” osób, które w innej sytuacji nie mogłyby mieć ze sobą kontaktu, a które dzięki tej formie mogą udzielać sobie nawzajem pomocy. To pokazuje, że dla wielu osób, brak komunikacji niewerbalnej i osobistego kontaktu, nie stanowi przeszkody do korzystania z pomocy innych.

Jedną z podstawowych zalet kontaktu poprzez internet, podkreślaną przez specjalistów zajmujących się tego rodzaju pomocą, jest dostępność terapeuty.
Chodzi tu właściwie o dwa rodzaje dostępności. Jedna dotyczy możliwości ominięcia barier natury „organizacyjnej” czy „geograficznej”, druga barier emocjonalnych.

Dla wielu osób, spoza dużych miast czy przebywających za granicą internet, daje w zasadzie jedyną możliwość kontaktu z psychologiem czy psychoterapeutą. Dotyczy to też osób, które z racji ograniczeń fizycznych (np. kalectwo lub choroba uniemożliwiająca poruszanie się) czy rodzinnych (opieka nad małym dzieckiem lub osobą chorą) mają trudność w zorganizowaniu regularnych wyjść, jakich wymaga uczestniczenie w tradycyjnej psychoterapii.
Mimo, że większość specjalistów pomagających poprzez internet eksponuje na swoich stronach ten rodzaj korzyści, to jednak duża część korzystających z pomocy on-line nie ma takich ograniczeń. A fakt, że nie decydują się na kontakt w gabinecie wynika z barier emocjonalnych – lęku przed osobistym spotkaniem ze specjalistą.

W swojej praktyce czasem odnoszę wrażenie, że dla niektórych specjalista, z którym rozmawia się poprzez mail, traci w oczach osoby zgłaszającej się, coś ze swojego profesjonalizmu, a staje się jakby bardziej ludzki.
Zdarzało mi się czytać prośby o pomoc, w których na wstępie padały słowa w rodzaju „błagam o pomoc, nie mam nikogo z kim mogłabym porozmawiać, a do psychologa czy psychiatry na pewno się nie zgłoszę” – dość zastanawiające jeśli weźmie się pod uwagę, że słowa te kierowane są właśnie do psychologa.
Często bierze się to stąd, że ludzie po prostu nie wiedzą, co takiego może zdarzyć się w gabinecie psychologa czy psychoterapeuty, nie bardzo wiedzą czego mogą oczekiwać po takim spotkaniu. Obawiają się, że ich problem nie kwalifikuje się do takiej pomocy (często obawiają się wyśmiania lub lekkiego potraktowania) Często też boją się „wpisania” w jakiś rodzaj choroby psychicznej. Psychoterapia wielu osobom kojarzy się z leczeniem poważnych zaburzeń psychicznych i nie bardzo orientują się, czym różni się ona od interwencji psychiatrycznej.
W takiej sytuacji łatwiejsze wydaje się skonsultowanie się ze specjalistą bez wychodzenia z domu i sprawdzenie gdzie i do kogo, jeśli w ogóle, trzeba by zgłosić się z takim problemem. Pozwala to uniknąć stresu opowiadania, o nieraz bolesnych sprawach, obcej osobie, w obcym miejscu, bez ryzyka, że trafiło się w złe miejsce i trzeba tę sytuację powtórzyć w innym gabinecie.
Pisanie mail w zaciszu własnego pokoju, bez konieczności wchodzenia w osobisty kontakt ze specjalistą wydaje się w tym wypadku łatwiejsze. Pisząc mail łatwiej skupić się na sobie i swojej sprawie, z pewnym pominięciem reakcji odbiorcy. Odbiorca, w tym wypadku psycholog, pozostaje jakby w tle, nie przykuwa tak uwagi, jak osoba, z którą się rozmawia „twarzą w twarz”

Wspomniane powyżej „ukrycie” postaci terapeuty może pomóc osobom, których problemy wiążą się z utrzymywaniem tajemnicy.
Zazwyczaj dotyczy to pewnych „wstydliwych” doświadczeń np. nadużyć seksualnych w dzieciństwie, problemów seksualnych, niepokojących objawów, co do których nie ma pewności czy nie świadczą o chorobie psychicznej, doświadczaniu przemocy itp…
Wstydliwa tajemnica bardzo mocno zaburza kontakty z innymi ludźmi. Człowiek ukrywający jakieś swoje bolesne doświadczenie ma problem z nawiązywaniem i utrzymywaniem bliskich relacji, ponieważ grożą one tym, ze tajemnica się wyda. Odrzucone doświadczenie jest źródłem braku akceptacji siebie i obniżonego poczucia wartości. Nie akceptując i nie pozwalając sobie na podzielenie się tą częścią siebie z innymi, człowiek pozbawia się możliwości doświadczenia wsparcia i prawdziwej akceptacji innych. Dominującym przeżyciem staje się samotność i lęk, które są źródłem różnego rodzaju kolejnych problemów.

Pisanie o bolesnym doświadczeniu bywa emocjonalnie łatwiejsze niż mówienie. Słowo pisane pozwala na zdystansowanie się do własnej opowieści. Z drugiej strony, brak w tym momencie bezpośredniego kontaktu z odbiorcą redukuje lęk przed jego reakcją. To sprawia, że osoba może stać się bardziej odważna i otwarta w kontakcie.
Napisanie maila często jest pierwszą okazją do podzielenia się z kimś swoją, skrywaną przez lata tajemnicą. Jeśli odbiorcą jest psychoterapeuta, przekaz ten trafia do osoby przygotowanej na przyjęcie takiego wyznania i ukierunkowanie dalszej pracy nad sobą.
Często skala tych doświadczeń jest taka, że dalsza praca musi odbyć się już w osobistym kontakcie w gabinecie. Od ujawnienia i nazwania tajemnicy, do zaakceptowania danego doświadczenia i zintegrowania go z obrazem siebie, wiedzie nieraz długa droga, wymagająca emocjonalnego kontaktu z drugą osobą (np. psychoterapeutą). To co początkowo ułatwia otwarcie się, z czasem staje się ograniczeniem. Brak silnego emocjonalnego kontaktu sprawia, że łatwiej zacząć mówić o bolesnych sprawach, ale też utrudnia odczuwanie akceptacji terapeuty w dalszym kontakcie.
Niemniej jednak znacznie łatwiej zacząć mówić o czymś, o czym się już komuś powiedziało, nawet jeśli zrobione to było poprzez ineternet.
Przełamanie w sobie bariery wstydu pozwala wyjść „z ukrycia” i sprawdzić jaka jest możliwa reakcja drugiej osoby, pozwala oswoić lęk przed ujawnieniem tajemnicy.
Może to procentować w większej otwartości i odwadze do podjęcia tradycyjnej terapii. Dodatkowym ułatwieniem jest sytuacja, w której specjalista udzielający pomocy on-line prowadzi jednocześnie swoją praktykę w gabinecie. Nie jest to niezbędnie konieczne, ale na pewno łatwiej jest spotkać się osobiście właśnie z tym, komu opowiedziało się już swój problem
W momencie podjęcia terapii w gabinecie (zwłaszcza z innym terapeutą) kontakt przez internet powinien być zakończony.

Pomoc on-line może, zatem stanowić w takich przypadkach pierwszy etap terapii, która później odbywa się w tradycyjny sposób. Jest swego rodzaju przygotowaniem do otwartego mówienia o sobie.

Większa dostępność terapeuty, która w niektórych sytuacjach pozwala w ogóle nawiązać kontakt ze specjalistą, ma też negatywną konsekwencję polegająca na łatwości przerwania tego rodzaju relacji.
Osoba, która pokonała trudności związane z przyjściem do gabinetu jest zazwyczaj silniej zmotywowana do utrzymania tego kontaktu, nawet w sytuacji gdy spotkania te okazują się trudne lub nie spełniają w danym momencie, pokładanych w nich oczekiwań. Jest to ważne na pewnych etapach terapii, która nie zawsze jest doświadczeniem łatwym czy przyjemnym. Takie trudne momenty mają również swoje znaczenie i często okazuje się, że ich przetrwanie jest niezwykle istotne dla zmiany i lepszego rozumienia siebie. Nagłe przerwanie terapii jest zazwyczaj zjawiskiem niekorzystnym.
Kontakt on-line jest pod tym względem mniej „zobowiązujący” i niesie duże ryzyko przerwania relacji. Utrzymanie ciągłości rozmowy jest wyzwaniem dla terapeuty zajmującego się tego rodzaju pomaganiem i w dużym stopniu zależy od jego doświadczenia i umiejętności.

Brak osobistego kontaktu w rozmowach on-line i w konsekwencji ograniczenie komunikacji niewerbalnej korzystne w pewnych sytuacjach (obniżenie poziomu lęku przed kontaktem z drugą osobą, możliwość zdystansowania się do swoich przeżyć itp.) również niesie pewne zagrożenia dla porozumienia rozmawiających osób.
Wynikają one głównie stąd, że osoba czytająca dany tekst, nie dysponując niewerbalnymi wskazówkami nadawcy i nieraz automatycznie sama nadaje czytanej treści elementy niewerbalne np. nadaje tekstowi intonację. Jeśli osoba jest nastawiona na „wyłapywanie” krytyki i złej oceny siebie, może łatwo nadać negatywne znaczenia, całkiem neutralnym przekazom. Czasem zdarza się, że ktoś może całkiem boleśnie odebrać coś, co zostało powiedziane żartem „z przymrużeniem oka”.
Biorąc pod uwagę fakt, że kontakt mailowy często wybierają właśnie osoby, obawiające się kontaktów z innymi ludźmi i sytuacji oceniania, należy liczyć się z tym, że przerwanie rozmowy toczącej się poprzez internet, jest wysoce prawdopodobne.
Powodzenie tego rodzaju pomocy jest w tym wypadku w dużej mierze zależne od umiejętności terapeuty, jego sposobu prowadzenia rozmowy i nawiązywania kontaktu z osobą której pomaga.

Z drugiej strony efekty pomocy on-line zależą też w dużej mierze od predyspozycji osoby która zwraca się o pomoc. Cztery obszary wydają się być tu szczególnie istotne: pierwszy dotyczy możliwości korzystania ze słowa pisanego, drugi samodzielności i autodyscypliny, trzeci zapotrzebowania na wsparcie emocjonalne oraz czwarty emocjonalność danej osoby.

To na ile kontakt on-line ze specjalistą okaże się przydatny dla danej osoby zależy od tego w jakiej mierze potrafi ona korzystać ze słowa pisanego. Zarówno w zakresie opisywania szczegółów swoich przeżyć, jak i korzystania z sugestii zawartych w pisanym słowie od terapeuty.
Dla niektórych konieczność pisania o sobie lub czytania czyjegoś tekstu wydaje się zajęciem nudnym i żmudnym. Brak ekspresji niewerbalnej sprawia, że dla takich osób przekazy pisane zaczynają tracić głębsze znaczenie. Takie osoby nie powinny korzystać z pośrednich form pomocy psychologicznej i nastawić się raczej na kontakt bezpośredni w gabinecie
Inni natomiast bardzo dobrze czują się w syatucji, gdy muszą opisać swoje doświadczenia. Pisanie pozwala im zdystansować się do przeżyć i uporządkować swoje doświadczenie. Pisząc zaczynają siebie lepiej rozumieć co z kolei pomaga w uzyskaniu większej stabilności emocjonalnej. Również czytanie tekstu terapeuty wydaje się dla nich pomocne. Mogą spojrzeć na swoją sytuację oczami innej osoby. Cenią sobie możliwość wielokrotnego wracania do słów terapeuty, odnajdując w nich coraz to coś nowego, co zmienia ich myślenie na swój temat. Zazwyczaj takie osoby zatrzymują całą korespondencję nawet na dłuższy czas po zakończeniu kontaktu. Dla osób o takich predyspozycjach ta forma pomocy często okazuje się bardzo korzystna.

Inną predyspozycją jaką warto wziąć pod uwagę jest stopień samodzielności danej osoby w pracy nad sobą oraz jej umiejętność konsekwentnego wytrwania w postanowieniach.
Kontakt on-line ma znacznie słabsze „ramy organizacyjne” niż tradycyjna terapia, w której dzień i godzina spotkania są z góry wyznaczone i stałe. Osoba zgłaszająca się do gabinetu psychoterapeuty w krótkim czasie zaczyna mieć nawyk przychodzenia na terapię. Organizując swój czas, uwzględnia terapię. W efekcie praca nad sobą ma swój stały rytm i nie potrzeba za każdym razem zastanawiać się nad tym, czy podjąć ją teraz czy jutro.
W przypadku rozmów przez internet te ramy są znacznie słabsze, szczególnie gdy korzysta się z maila. W tym wypadku pracę nad sobą trzeba samemu wpleść w swoją codzienność. Można czytać i pisać maile „teraz” lub za godzinę, można odłożyć to „do jutra”. Można napisać część i przerwać. Czasem od napisania do wysłania mija dość długi czas. Co więcej po przeczytaniu tego co się napisało można dojść do wniosku, że nie jest to dokładnie to, co by się chciało powiedzieć i zacząć pisać jeszcze raz inaczej lub zupełnie co innego. Takiej możliwości nie ma w gabinecie. Słowa powiedziane wybrzmiały i już się ich nie zmieni, można tylko dodawać nowe treści, nie można ich usuwać.
Dlatego pomoc on-line będzie trudna do wykorzystania dla osób słabo panujących nad swoim czasem, niezdecydowanych lub bardzo perfekcyjnych (dążących do napisania jak najlepszego maila).
Dobrze natomiast sprawdzi się dla tych, którzy mają skłonność do samodzielnego zastanawiania się nad sobą i dążenia do zmiany, zdecydowanych, systematycznych i większym stopniu pozwalających sobie na błędy.

Kolejnym elementem decydującym o efektywności pomocy on-line jest zapotrzebowanie danej osoby na wsparcie emocjonalne. Są osoby, które mają bardzo dużą potrzebę bycia w kontakcie z drugim człowiekiem i doświadczania nieustannej akceptacji i zrozumienia z jego strony. Osoby te w kontakcie on-line będą dążyć do tego, aby ten kontakt był jak najczęstszy i jak najintensywniejszy. Piszą one zazwyczaj dużo i często. Np. tworzą bardzo obszerne maile przypominające w swojej treści „strumień świadomości”. Nie mają one jednego tematu i są właściwie relacją z tego co aktualnie dzieje się w umyśle danej osoby. Są to zazwyczaj osoby, które mają trudność z własną odrębnością od innych, ze znalezieniem własnych granic i oparcia w sobie. Dla tych osób, wspomniane wcześniej słabsze granice kontaktu on-line wydają się być bardzo pociągające, ze względu na złudną nadzieję, że symbiotyczny kontakt z drugą osobą jest możliwy. W takich sytuacjach kontakt on-line może się stać raczej przedłużeniem problemu niż realną pomocą. Dla tego rodzaju osób lepszym rozwiązaniem jest tradycyjna terapia i praca nad wzmocnieniem siebie i własnej odrębności.

Ostatnim obszarem, który wydaje się ważny jeśli chodzi o korzystanie z pomocy on-line jest emocjonalność danej osoby. Czyli to w jaki sposób przeżywa i wyraża ona swoje emocje. Kontakt przez internet z racji ograniczenia ekspresji niewerbalnej słabo się nadaje do przekazywania emocji. Ujmowanie przeżyć w słowa powoduje, że człowiek się dystansuje do swoich doświadczeń, może spojrzeć jakby z boku, bardziej „chodnym okiem”. Jest to szczególnie korzystne dla osób, które bardzo silnie przeżywają emocje, czują się zalewane przez nie i gubią się we własnych przeżyciach. Takie zdystansowanie się pomaga im porządkować przeżycia, lepiej siebie rozumieć i zazwyczaj przynosi ulgę i uspokojenie.
Jednakże te korzyści nie są uniwersalne i nie dotyczą każdego. Są osoby, które mają problem z przeżywaniem emocji. Boją się ich i uruchamiają mechanizmy, które pozwalają ich nie przeżywać lub przeżywać je słabo. Są to osoby które „nie płaczą” i unikają emocjonalnego kontaktu z drugą osobą. Dla nich właśnie bardziej wskazana byłaby pomoc psychoterapeuty w gabinecie. W sytuacji, w której trudniej jest schować się za słowami. Często to co jest dla takich osób naprawdę pomocne to możliwość wypłakania swoich trudności i doświadczenie akceptacji tego rodzaju „słabości” ze strony terapeuty. Tego nie da się uzyskać przez internet..

Jeśli popatrzeć na pomoc on-line od strony rodzaju trudności z jakimi zgłaszają się osoby, to można powiedzieć, że jest to pomoc przydatna w sytuacjach ujawniających się problemów w związkach (konflikty, zdrady, rozstania, nadmierna zależność emocjonalna od współmałżonka) w relacjach z innymi ludźmi (lęk przed oceną, trudności w stawianiu granic i odmawianiu), w relacjach z dziećmi (trudności wychowawcze), w relacjach dorosłych dzieci z rodzicami (trudności z odejściem z domu rodzinnego i ułożeniem dorosłych relacji z rodzicami).
Pomoc on-line jest nie wskazana w przypadku problemów z uzależnieniem, autoagresją zaburzeń psychicznych wymagających współpracy psychiatry i psychoterapeuty.

Podsumowując kontakt ze specjalistą on-line może być bardzo pomocny, ale nie w każdej sytuacji i nie dla każdego. Jego efektywność zależy od umiejętności i doświadczenia terapeuty (w tym tez doświadczenia w pracy bezpośredniej w gabinecie) jak i predyspozycji i cech osoby korzystającej z tego rodzaju pomocy. W drugiej kolejności jest zależna od rodzaju problemu z jakim się dana osoba się zgłasza. W szczególnych przypadkach tego rodzaju pomoc jest zdecydowanie niewskazana.

Podobne wpisy: